Największy wpływ na koszt ogrzewania domu ma standard ocieplenia, a więc izolacja ścian, dachów, jakość okien i drzwi. Na przykład dla typowego domu (150 m2/rodzina 4 osoby) słabo ocieplonego (zużycie energii cieplnej na poziomie 170 kWh/rok/m2) roczny koszt ogrzewania gazem to około 10 400 zł . Minimalna odległość od ściany dla modeli Airmax 2 od 6 GT do 15 GT wynosi 40 cm. Od czoła urządzenia odległość powinna wynosić 200 cm ze względu na wyrzucanie powietrza do przodu. Montaż względem kierunków świata jest zależny od funkcji pompy – na południu dla funkcji ogrzewania, a na północy w przypadku c.w.u. Te kwestie Centralne ogrzewanie w domu o powierzchni 160 m 2 wynosi około 30-32 tys. zł. W obliczeniach ujęliśmy koszt montażu i zakupu 12 wydajnych grzejników o mocy 1100-1300 W, instalacji ogrzewania podłogowego, koszt doprowadzenia rur grzewczych, a także koszt zakupu i założenia źródła ciepła - pieca gazowego (LPG) lub pieca na paliwo Jaki jest koszt montażu pompy ciepła? Pompa ciepła może służyć do podgrzewania wody i ogrzewania powierzchni domu. Cena inwestycji zależy od wybranego rozwiązania. Możemy wybrać stosunkowo tanią pompę powietrze-powietrze. Cena pompy ciepła wynosi średnio 6 000 – 20 000 zł (niektóre modele będą znacznie droższe). Pompy ciepła typu powietrze-woda, które notują średnią efektywność na poziomie 3,0, będą droższe w eksploatacji, a roczny koszt ogrzewania tego typu instalacją może być wyższy o kilkaset złotych. Dowiedz się również, jaki jest koszt pompy ciepła do domu 150m2, a jaki do budynków o zbliżonych powierzchniach – 120 i 180 m2 około 4000 zł w przypadku ogrzewania akumulacyjnego. około 7500 zł w przypadku ogrzewania bezpośredniego. W przypadku domów energooszczędnych o powierzchni ok. 120 m2, gdzie zapotrzebowanie na ciepło wynosi 70 kWH / m2, roczne koszty będą oscylować w okolicach 3 000 zł. Miesięczne rachunki za prąd wyniosą więc około 250 zł. . 08 / 05 / 2015Od czego zależą koszty ogrzewania domu? Każdy budynek potrzebuje określonej ilość ciepła, aby w całym okresie grzewczym zapewnić przebywającym w nim osobom komfortową temperaturę. Niezbędna ilość ciepła zależy od powierzchni ogrzewanej budynku, izolacji cieplnej przegród zewnętrznych (ścian, okien, stropów, dachu), rodzaju i skuteczności wentylacji pomieszczeń, liczby mieszkańców i zapotrzebowania na ciepłą wodę użytkową. Wymagana ilość energii grzewczej zależy również od temperatury zewnętrznej – im jest ona niższa, tym więcej ciepła będziemy potrzebować, aby ogrzewanie domu było skuteczne, czyli zapewniało nam odpowiedni komfort cieplny. Koszty ogrzewania domu a zapotrzebowanie na ciepło budynku Koszty ogrzewania domu uzależnione są od zapotrzebowania na ciepło budynku, które określane jest w kWh. W zależności od standardu energetycznego budynku zapotrzebowanie to może wynosić: 170 – 200 kWh/m² powierzchni ogrzewanej budynku, w przypadku starszych nieocieplonych domów 140 – 160 kWh/m², w przypadku starszych ale ocieplonych domów 80 – 120 kWh/m², w przypadku domów budowanych obecnie 50 – 70 kWh/m², w przypadku domów o podwyższonym standardzie energetycznym (domy energooszczędne) 10 – 15 kWh/m², w przypadku domów pasywnych I tak, dla przykładu: zapotrzebowanie na ciepło starszego ocieplonego domu o powierzchni ogrzewanej 160 m² może wynieść aż kWh/rok (160 m² x 150 kWh/m² = kWh/rok). Zapotrzebowanie na ciepło domu budowanego obecnie o powierzchni 160 m² może wynieść kWh/rok (140 m² x 100 kWh/m² = kWh/rok). Koszty ogrzewania domu O kosztach ogrzewania domu decyduje jego zapotrzebowanie na ciepło oraz rodzaj źródła ciepła. Wybierając rodzaj paliwa, którym będzie ogrzewany dom, warto prześledzić jak zmieniały się jego ceny w ostatnich latach i w jakim stopniu jego cena podatna jest na warunki polityczne i gospodarcze na świecie. Dla porównania różnych źródeł ciepła, można posłużyć się cenami jednostkowymi (zł/kWh), które uwzględniają również sprawność poszczególnych urządzeń grzewczych: Znając zapotrzebowanie budynku na ciepło (kWh/rok), mnożąc je przez cenę jednostkową wybranego paliwa lub paliw uzyskamy szacunkowe koszty ogrzewania domu. Przykładowo, dla nowego domu o powierzchni ogrzewanej 160 m² i w miarę dobrej izolacji cieplnej, o zapotrzebowaniu na ciepło 110 kWh/m², koszty jego ogrzewania mogą wyglądać następująco: – zapotrzebowanie na ciepło: 160 m² x 110 kWh/m²·rok = kWh/rok, tyle ciepła muszą oddać grzejniki do pomieszczeń, a więc od sprawności źródła ciepła będzie zależało zużycie paliwa czy energii – koszty ogrzewania wyniosą np. dla starego kotła na gaz ziemny: zł brutto/rok ( kWh/rok x 0,32 zł/kWh = zł brutto/rok) ; dla pompy ciepła: 1760 zł brutto/rok; Dla pozostałych paliw koszty ogrzewania przedstawia wykres poniżej: Na wykresie pokazano koszty ogrzewania brutto, czyli tyle ile trzeba zapłacić za paliwo czy energię elektryczną. Wstępne obliczenia kosztów ogrzewania każdego budynku można wykonać za pomocą kalkulatora: Kalkulator kosztów ogrzewania on-line >> Uwagi do wykresów: 1. W obliczeniach nie uwzględniono zapotrzebowania na ciepło i kosztów ogrzewania ciepłej wody użytkowej. 2. Przyjęto sprawności eksploatacyjne urządzeń grzewczych (średnioroczne), na podstawie doświadczeń; są one niższe od nominalnych (czyli deklarowanych przez producentów w danych technicznych urządzeń). Na przykład, dla gazowych kotłów kondensacyjnych, przyjęto nie 108÷109%, ale 104%. Kotły na paliwa stałe z uwagi na niskie sprawności pracy szczególnie w okresach przejściowych czy letnich (przy małym zapotrzebowaniu na ciepło), tracą najwięcej na średniorocznej sprawności. 3. Przyjęte do porównania kosztów ogrzewania sprawności źródeł ciepła wynikają z szacunków. Znaczne obniżenie sprawności kotłów na paliwo stałe może wynikać ze stosowania paliwa nie najlepszej jakości i niewłaściwie dobranej mocy kotła do potrzeb cieplnych budynku. Szczególnie w przypadku kotłów na paliwo stałe (węgiel, drewno) zachodzi znaczne obniżenie sprawności w okresie letnim i przejściowych, mające wpływ na sprawność średnioroczną. Obniżenie sprawności kotłów na paliwo stałe następuje wówczas w trybie podgrzewania ciepłej wody użytkowej, gdzie zapotrzebowanie na ciepło występuje sporadycznie w ciągu dnia. Duża pojemność wodna kotłów na paliwo stałe wymusza podgrzanie schłodzonej wody kotłowej (straty rozruchowe), a następnie oddawanie zbędnego ciepła do otoczenia (straty postojowe). 4. Przyjęto ceny paliw i energii elektrycznej (brutto): – Ceny paliw i energii elektrycznej: stan na lipiec 2014 r. – Cena gazu ziemnego – rzeczywiste (w zależności od ilości zużywane gazu); wg aktualnych taryf jednego ze sprzedawców należącego do grupy PGNiG (taryfa w analizowanym domu: kocioł starego typu: 2,23 zł brutto/m³ (dla zużycia gazu: 3520 m³/rok), kocioł tradycyjny: 2,26 zł brutto/m³ (dla zużycia gazu: m³/rok), kocioł kondensacyjny: 2,29 zł brutto/m³ (zużycie gazu: m³/rok) – Olej opałowy – ceny detaliczne z lipca 2014 r.: 3,74 zł brutto/litr (za: – Gaz płynny – cena gazu płynnego może zmieniać się w ciągu roku i na przestrzeni kilku lat. Cena zakupu zależy również od wybranego dostawcy paliwa. W lipcu 2014 r. średnia cena gazu płynnego w kraju wynosi 3,09 zł/litr (dla dzierżawy zbiornika) – Węgiel – ceny rynkowe zakupu paliw o potwierdzonej jakości (polscy producenci); „ekogroszek”: 900 zł brutto/tonę, miał: 500 zł brutto/tonę: „kocioł miałowy + bojler elektryczny” – przyjęto, że w okresie ciepłym (5 miesięcy w roku), woda użytkowa ogrzewana jest grzałką elektryczną zabudowaną w bojlerze – Drewno opałowe – cena zależy od rodzaju drewna i jego jakości, do porównania przyjęto cenę drewna: 200 zł brutto/ peletu: 900 zł brutto/tonę – Energia elektryczna – ceny średnie, aktualne na pompa ciepła gruntowa, taryfa G12 (noc/dzień w proporcji 60/40% zużycia energii rocznie); pompa powietrzna, taryfa G11; grzejniki akumulacyjne, taryfa G12 w proporcji noc/dzień: 80/20% Uwaga. Ceny energii elektrycznej (koszty ogrzewania) zależą w dużym stopniu od sprzedawcy prądu i wyboru taryfy – różnice mogą wynieść od kilkunastu do ponad zł/rok. Przykładowo, dla powietrznej pompy ciepła (taryfa G11, zużycie prądu kWh/rok), najniższe koszty prądu: zł brutto/rok, najwyższe: zł brutto/rok. Każdy właściciel domu może wybrać sprzedawcę prądu. Warto więc sprawdzić od kogo najlepiej kupować energię elektryczną. Łatwo można to zrobić kalkulatorem Urzędu Regulacji Energetyki – na stronie: >> Koszty ogrzewania domu – ważne wnioski – Dla przykładowego domu o powierzchni ogrzewanej 160 m², najniższe koszty ogrzewania zapewnia pompa ciepła pobierająca ciepło z gruntu (tzw. solanka/woda), przy maksymalnym komforcie użytkowania (ogrzewanie bezobsługowe), ale przy stosunkowo wysokim koszcie inwestycji. – Rozpiętość kosztów wynosi ponad 4 razy między najtańszą, a najdroższą formą ogrzewania – Olej opałowy oraz gaz płynny stanowią paliwa, dla których ceny podlegają znacznym wahaniom. Gaz płynny pozwala zastosować kocioł gazowy, który w razie przestawienia na gaz ziemny (np. późniejsze podłączenie budynku do sieci) można szybko i tanio przezbroić. – Przyjazną środowisku alternatywą przy braku dostępu do gazu ziemnego są kotły opalane drewnem opałowym. Ich eksploatacja jest tańsza niż kotłów węglowych czy gazowych. Można dodatkowo polecić jako ich uzupełnienie, kolektory słoneczne, aby w okresie letnim wyłączyć kocioł. – Podobne koszty eksploatacji, przy zdecydowanie wyższym komforcie użytkowania i w zgodzie ze środowiskiem naturalnym, daje zastosowanie w miejsce kotła na węgiel – gazowego kotła kondensacyjnego (gaz ziemny) z kolektorami słonecznymi. – Węgiel nie jest wcale tanim paliwem, a przy tym należy uwzględnić trudności z dostępnością dobrej jakości paliwa w sezonie grzewczym, wahania cen, niski komfort użytkowania i zanieczyszczenie środowiska naturalnego, a także bliskiego otoczenia (poruszane np. przez użytkowników zabrudzenie komina, dachu). Tagi koszty ogrzewania / koszty ogrzewania domu / ogrzewanie domu / zapotrzebowanie na ciepło budynku Czego dowiesz się z artykułu? Z czego wynika wysoka sprawność pomp ciepła? Jak prawidłowo dobrać źródło dolne pomp ciepła? Jakie są rodzaje źródła dolnego pompy ciepła? Czym jest źródło górne pompy ciepła? Ile naprawdę kosztuje ogrzewanie i chłodzenie pompą ciepła? Jaki jest koszt instalacji pompy ciepła? Pompy ciepła nie produkują spalin, a ich działanie bazuje na wybranym odnawialnym źródle ciepła, dlatego określa się je mianem proekologicznych. W prawidłowo zaprojektowanej instalacji grzewczej z pompą ciepła, zużycie prądu nie jest duże. Dlaczego? Ponieważ urządzenia pracują na tej samej zasadzie, co domowa chłodziarka i choć wymagają do pracy zasilania elektrycznego, służy ono nie do ogrzewania, lecz jedynie do pompowania darmowego ciepła ze źródła dolnego (gruntu, powietrza, wody gruntowej lub powierzchniowej), do górnego (do instalacji grzewczej w postaci ogrzewania podłogowego, grzejników). Inaczej ujmując - w taki sposób pompują i przekształcają ciepło, czerpane ze źródła o niższej temperaturze (np. gruntu), aby móc ogrzać wnętrze budynku, bądź wodę użytkową w zasobniku, do temperatury komfortu termicznego. Można śmiało powiedzieć, że poprawnie zaprojektowana instalacja grzewcza z pompą ciepła to wyraz dbałości właścicieli o domowe finanse oraz o naturalne środowisko. Z czego wynika wysoka sprawność pomp ciepła? Sprawność pompowania ciepła jest tym większa, im mniejsza jest różnica temperatury między źródłem górnym, stanowiącym w układzie grzewczym odbiornik ciepła, a dolnym, czyli dostawcą ciepła. Działanie urządzeń polega na osiąganiu jak najwyższej sprawności pompowania ciepła, określanej współczynnikiem COP = Q/Qe. Przy czym Q to ilość energii oddanej w postaci ciepła do budynku, zaś Qe to pobrana przez pompę ilość energii elektrycznej. W domowych instalacjach współczynnik COP pompy ciepła ma zazwyczaj wartość 3-4, czyli urządzenie, zużywając 1 kWh energii elektrycznej, oddaje do instalacji ogrzewania 3-4 kWh energii cieplnej. Modele o mocy 7-10 kW przeznaczone są do nowych domów, dobrze zaizolowanych termicznie, o pow. 150-200 m2 (zapotrzebowanie na ciepło zazwyczaj wynosi w nich około 50 W/m2). Potrzebną moc pompy oblicza się tak: np. 180 m2 x 50 W/m2 = 9 kW. Nie ma potrzeby zwiększać jej mocy na potrzeby bo tego, że pompa na krótki czas przełączyła się i podgrzewa wodę do mycia nawet nie zauważymy. Termodynamiczny podgrzewacz wody (pompa ciepła do wykorzystujący powietrze w pomieszczeniu lub z zewnątrz. (fot. De Dietrich) Klucz do sukcesu - prawidłowy dobór źródła dolnego i systemu Na tym etapie należy postępować rozważnie, gdyż wybór owych dwóch najważniejszych elementów przekłada się na wysokość kosztów inwestycyjnych i długotrwałe koszty eksploatacyjne. Każde ze źródeł dolnych ma zalety i wady. Przeczytaj Może cię zainteresować Dowiedz się więcej + Pokaż więcej Źródło dolne pompy ciepła - grunt Zbudowanie właściwego gruntowego źródła dolnego pompy ciepła co prawda zwiększa koszt inwestycyjny, lecz za to zapewnia użytkownikom systemu grzewczego stabilną dostawę energii cieplnej i w miarę stały koszt wytworzenia 1 kWh. W polskich warunkach klimatycznych jest to nie do przecenienia. Chcąc pobierać ciepło z gruntu, można zastosować jeden z systemów: woda/woda - wykorzystujemy ciepło wód gruntowych; potrzebna jest studnia czerpna oraz zrzutowa (do wtłaczania wody z powrotem pod ziemię); solanka/woda - solanka, czyli roztwór glikolu, krąży w pionowym albo w poziomym kolektorze gruntowym. System dwóch studni wymaga wydrążenia dwóch studni o głębokości zazwyczaj 6-15 m (otwory muszą sięgać warstwy wodonośnej). Jedna dostarcza układowi grzewczemu wodę, druga odprowadza ją do gruntu po schłodzeniu przez pompę ciepła. Koszt wykonania studni to średnio ok. 3000 zł. Jeśli niezbędne są głębsze odwierty i droższe pompy głębinowe, a także uzdatnianie wody - koszt systemu rośnie. Kolektor pionowy stosuje się na małych działkach. Do otworów o gł. 30-50 m wkłada się rury w kształcie litery U i układ wypełnia solanką. Ze względu na stabilną temperaturę gruntu na dużej głębokości pompa ciepła działa efektywnie i koszt wytworzenia 1 kWh ciepła jest stały i niedrogi. Feler tego rozwiązania to drogie drążenie sond pionowych (zazwyczaj ok. 20 000 zł). Kolektor poziomy (płaski lub spiralny) kosztuje kilka tysięcy złotych i jest to idealny wybór na duże posesje z gruntem nawodnionym i gliniastym (z 1 m2 takiego gruntu uzyskuje się 30-40 W energii cieplnej, natomiast z piaszczystego i suchego tylko 10-15 W). Kolektor płaski tworzy się z rur PE, prowadzonych poniżej strefy przemarzania gruntu i w odpowiednich odstępach (czyli na gł. 1,5-2,0 m i w odstępach 1-1,5 m). Gdy grunt jest gliniasty i mokry, powierzchnia kolektora powinna być 1,5 razy większa od powierzchni domu (czyli 300 m2 przy domu o pow. 200 m2). Gdy grunt jest piaszczysty i suchy, powierzchnię kolektora trzeba zwiększyć nawet 5 razy, w porównaniu z powierzchnią budynku (zatem aż do 800 m2 przy domu 200 m2). Kolektor spiralny wymaga tylko poprowadzenia rur w rowach w odstępie co najmniej 3 m, co oszczędza wykonawcom zdejmowania grubej warstwy macierzystego gruntu w obrębie źródła dolnego. Gruntowe pompy są efektywne nawet w okresie silnych mrozów, czyli - w przeciwieństwie do wielu pomp powietrznych - mogą być jedynym źródłem ciepła w budynku. To świetne rozwiązanie dla właścicieli domów o dużym zapotrzebowaniu na ciepło. Źródło dolne pompy ciepła - powietrze Źródłem ciepła może być powietrze zewnętrzne, albo wewnętrzne. Powietrzne urządzenia są tańsze i łatwiejsze w montażu (od pomp gruntowych), ponieważ w ich przypadku nie wykonuje się kosztownej instalacji obejmującej źródło dolne (jest nim powietrze otaczające budynek, bądź wypełniające jego pomieszczenia). Poradnik Cenisz nasze porady? Możesz otrzymywać najnowsze w każdy czwartek! Cechuje je jednak niższy współczynnik COP (w odniesieniu od reszty pomp), bowiem efektywność ich pracy zależy od temperatury powietrza zewnętrznego, które, niestety, jest słabym akumulatorem ciepła. Urządzenia uzyskują tylko ok. 1 kJ ciepła podczas schładzania 1 kg powietrza o 1 K. Przy czym 1 m3 powietrza waży zaledwie 1,2 kg, więc urządzenie musi przetworzyć ogromne jego ilości. Kiedy temperatura powietrza wokół domu spada, wyraźnie obniżają się: moc grzewcza i współczynnik COP. Do przyszłych użytkowników należy więc wybór, czy zainstalować wydajniejszą i droższą pompę, która w okresie silnych mrozów ogrzałaby dom do komfortowej temperatury, generując jednak wtedy wyższe koszty (na szczęście, silne mrozy w ostatnich latach są sporadyczne i krótkotrwałe), czy może zastosować układ grzewczy z pompą powietrzną i kotłem, np. na gaz. W takim przypadku pompa ma za zadanie pracować przez większość miesięcy, a gdy temperatura spadnie i przestanie być efektywna, automatyczny regulator uruchomi kooperujący z nią kocioł. Źródło dolne pompy ciepła - woda Znakomicie akumuluje ciepło, więc zasłużenie uznaje się ją za najlepsze źródło dolne - podczas schładzania kilograma wody (1 l) o 1°C (1 K), oddaje ona 4,2 kJ ciepła. Przy tej technologii ciepło można czerpać z wody studziennej, rzeki, stawu, jeziora, nawet ścieków. Wady tego źródła ciepła jest to, że jeśli zawiera nadmierne ilości związków mineralnych, żelaza i manganu, przed wymiennikiem pompy ciepła powinno się zamontować szeregowo tzw. wymiennik pośredni, który powoduje gorsze wykorzystanie ciepła. Zdarza się również, że nagle szwankuje wydajność wód gruntowych, albo studni zrzutowych. Oznacza to kłopoty w instalacji grzewczej, wynikające po prostu z trudnych do przewidzenia zmian w środowisku naturalnym. Odbiornik ciepła, czyli źródło górne w pompie ciepła Pompa ciepła, współpracując z dużym niskotemperaturowym odbiornikiem ciepła, uzyskuje najwyższą sprawność. To z tego powodu najczęściej projektuje się do niej niskotemperaturowe ogrzewanie podłogowe z temperaturą wody 28-35°C i układa je na całej powierzchni posadzek (ewentualnie w ścianach). Dzięki takiej instalacji w cieplejszej połowie roku możliwe jest powierzchniowe chłodzenie pomieszczeń. Jeżeli wykorzystuje się grzejniki, to powinny być odpowiednio duże i dostosowane do pracy z wodą o temperaturze 50-55°C (dopuszcza się maksymalną wartość 65°C). W wielu domach górne źródło ciepła ma postać mieszaną, czyli podłogówkę i grzejniki. Ile naprawdę kosztuje ogrzewanie i chłodzenie pompą ciepła? Specjaliści od systemów grzewczych obliczyli, że roczne koszty ogrzewania budynku instalacją z pompą ciepła o pow. 200 m2 i przygotowywania średnio wynoszą 1500-2000 zł, podczas gdy instalacja gazowa czyni to za ok. 3000 zł, a elektryczna za 6000 zł. W przypadku pompy ciepła, wydatki obejmują również koszt prądu, zużywanego przez pompy górnego i dolnego źródła oraz przez grzałki elektryczne. Pożądane jest dwutaryfowe rozliczanie zużycia energii elektrycznej, bo wtedy opłaty będą najniższe. Oprócz podstawowej funkcji grzewczej, pompa ciepła może chłodzić budynek, a robi to taniej, niż instalacja klimatyzacyjna. Roczne koszty ogrzewania domu instalacją z pompą ciepła o pow. 200 m2 i przygotowania dla niego średnio wynoszą tylko 1500-2000 zł. (fot. Nibe Biawar) Coraz niższy koszt inwestycyjny Jeszcze kilka lat temu oferty instalujących pompy ciepła firm osiągały przedział 70 000-80 000 zł. Obecnie zamykają się w 30 000-40 000 zł, w tym pompa o mocy 7-10 kW to ok. 20 000 zł, zasobnik - 2000-6000 zł, dolne źródło - ok. 15 000 zł. Przy tym rodzaju urządzenia grzewczego nie potrzeba budować komina spalinowego (nie wytwarza ono spalin), ani kotłowni. Technologię pomp ciepła opłaca się zastosować na terenach bez dostępu do sieci gazowej, oraz gdy ewentualne przyłącze gazowe miałoby kilkaset metrów. Wtedy koszty instalacyjne układu grzewczego z pompą ciepła nie są nazbyt wysokie, w porównaniu z systemem z kotłem na gaz, przyjmując, że po pierwsze instalacja gazowa wymaga wykonania przyłącza za 5000-12 000 zł, komina spalinowego za 3000-4000 zł. Potrzebny jest jeszcze kocioł grzewczy i ewentualnie zasobnik (w zależności od rozwiązania) za 5000-12 000 zł. W budynkach o pow. 200 m2, w obu porównywanych tu układach, koszt niezbędnej armatury, ułożenia instalacji podłogowej oraz robocizny będzie podobny. Różnica szybko zwraca się podczas późniejszej eksploatacji. Lilianna Jampolska Pompa ciepła monoblok do montażu na zewnątrz Pompy ciepła popularne jak nigdy! Ile kosztuje instalacja pompy gruntowej i pompy powietrznej. Jakie są koszty ogrzewania domu pompą ciepła i czy jest to opłacalna inwestycja. Przy porównaniu kosztów instalacji i eksploatacji różnych typów pomp ciepła trzeba uwzględnić kilka podstawowych parametrów: moc cieplną, stopień pokrycia zapotrzebowania na moc cieplną i ilość pobieranej energii. Istotna jest też cena całej instalacji. Założenia: koszty pompy ciepła Przyjmijmy, że chcemy zainstalować pompę ciepła w domu jednorodzinnym o powierzchni ogrzewanej 160 m2, zlokalizowanym w centralnej Polsce (III strefa klimatyczna z projektową temperaturą zewnętrzną -20oC i średnią roczną temperaturą zewnętrzną 7,6oC). Jest tak zabezpieczony przed stratami ciepła, że zapotrzebowanie na moc cieplną wynosi w nim 8 kW (50 W/m2). Instalacją ogrzewczą w tym domu jest ogrzewanie podłogowe o parametrach 35/25oC. Ile kosztują pompy ciepła i ogrzewanie nimi? Porównanie Typy pompy ciepła Glikol-woda z kolektorem poziomym Glikol-woda z kolektorem pionowym Powietrze-woda o zmiennej wydajności (z inwerterem) moc cieplna [kW] 8 8 8 Stopień pokrycia zapotrzebowania na moc cieplną (resztę pokrywa wbudowana grzałka elektryczna) [%] 100 100 62 Ilość pobieranej energii elektrycznej [kWh/rok] 2850 2850 3750 Roczny koszt ogrzewania przy cenie energii 0,8 zł/kWh [zł/rok] 2280 2280 3000 Cena instalacji [zł] 45 000 50 000 35 000 Łącznie * 67 800 72 800 65 000 * wydatki przez 10 lat przy cenie energii 0,8 zł/kWh [zł]; ceny z lutego 2022 r. Powietrzna pompa ciepła - ogrzewa dom i grzeje wodę Ile zapłacimy za energię przy ogrzewaniu domu pompą ciepła Po wprowadzeniu danych do programu komputerowego służącego do doboru pomp ciepła jednego z producentów możemy się dowiedzieć, że gruntowa pompa ciepła o mocy nominalnej 8 kW zapewnia ogrzewanie pomieszczeń bez potrzeby wspomagania jej pracy grzałką elektryczną i pobiera w tym celu rocznie 2850 kWh energii elektrycznej. Natomiast zastosowana do ogrzewania tego samego domu pompa ciepła powietrze-woda ze sprężarką o modulowanej wydajności i mocy w zakresie 3,5-12 kW potrzebowałaby o 900 kWh energii elektrycznej więcej. Wynika to między innymi z tego, że pompę powietrzną wspomaga grzałka elektryczna. W rezultacie przy cenie energii na poziomie około 0,8 zł/kWh ogrzewanie pompą powietrze-woda jest droższe o 720 zł rocznie niż pompą gruntową. Wyniki te uzyskaliśmy dzięki symulacji komputerowej, więc są oczywiście tylko orientacyjne. Autor: Piotr Mastalerz Pompa ciepła jest najtańszym w użytkowaniu urządzeniem do ogrzewania domu. Całoroczny koszt ogrzania domu wynosi, w zależności od rozmiarów i mocy urządzenia, do 2000 zł. W połączeniu z instalacją fotowoltaiczną może spaść jeszcze bardziej Autor: Andrzej T. Papliński Pompa gruntowa nie jest droższa od powietrznej, ale trzeba jeszcze zapłacić za wykonanie gruntowego wymiennika ciepła Pompa gruntowa czy powietrzna - które rozwiązanie bardziej się opłaca? Przekonaliśmy się, że różnice w kosztach ogrzewania pompą ciepła powietrzną i gruntową są znaczne, więc ci, którym zależy wyłącznie na niskich opłatach miesięcznych, nie powinni mieć wątpliwości, że zrobią lepiej, wybierając pompę gruntową. Jeśli tylko mają warunki do jej zainstalowania. Ale czy to znaczy, że nie warto kupić pompy powietrznej? Policzmy, czy w wyniku zakupu efektywniejszego urządzenia uzyskamy oszczędności pozwalające w rozsądnym czasie pokryć wyższy koszt inwestycji. Pompa ciepła jest urządzeniem trwałym i można się spodziewać, że nawet po 15-20 latach nadal będzie się nadawać do użytku. Ale planując jej zakup, warto brać pod uwagę to, że już za parę lat mogą się pojawić na rynku urządzenia znacznie doskonalsze i będziemy chcieli wymienić na nie naszą pompę. Z tego względu lepiej ograniczyć rozpatrywany czas zwrotu inwestycji na przykład do dziesięciu lat. W rozważanym przez nas przypadku zakładamy, że: pompa gruntowa z kolektorem poziomym kosztuje 45 tys. zł, pompa gruntowa z kolektorem pionowym kosztuje 50 tys. zł, pompa powietrzna monoblokowa kosztuje 35 tys. zł. Porównując to z kosztami eksploatacji, widzimy, że zakup pompy gruntowej, droższej od powietrznej o co najmniej 10 tys. zł, będzie dobrą inwestycją tylko w przypadku znacznego wzrostu cen prądu w niedalekiej przyszłości. Bo gdyby się nie zmieniały, to łączne wydatki na zakup i eksploatację przez 10 lat są najniższe w przypadku pompy powietrze-woda. Oczywiście gwałtowny wzrost wydatków na energię może zrekompensować różnicę w cenie między pompą gruntową a pompą powietrzną. Gdyby ceny energii elektrycznej rosły regularnie o 10% rocznie, a różnica w cenie zakupu wynosiła 10 tys. zł, stałoby się tak przed upływem 10 lat. Autor: Andrzej T. Papliński Inwestycja w pompę powietrzną jest tańsza, lecz koszt eksploatacji będzie wyższy niż w przypadku pompy gruntowej Ceny pomp i warunki ich instalacji są zróżnicowane Zastrzegamy, że w naszych rozważaniach rozpatrujemy jeden konkretny przypadek. Niewykluczone, że komuś uda się znaleźć pompę gruntową niewiele droższą od powietrznej i wtedy oczywiście jej zakup mu się opłaci. Ceny wymienników gruntowych również mogą się znacznie różnić, choćby w zależności od regionu i warunków geologicznych. Inne relacje między kosztami inwestycji i eksploatacji mogą wynikać także z przyjęcia innej temperatury zasilania instalacji ogrzewczej, usytuowania budynku w innej strefie klimatycznej i innego zapotrzebowania na energię do ogrzewania. Listen to "Rosja zakręciła Polsce kurki z gazem. Czy czeka nas bardzo zimna... zima?" on Spreaker. Ciepło możemy pozyskiwać z wielu źródeł. W zależności od tego, na które się zdecydujemy, poniesiemy stosowne koszty. Ile więc kosztuje ciepło z różnych źródeł? Poniżej postaram się to policzyć. Sprawdźmy czym dogrzewać się w chłodne dni, by było ciepło i tanio. Czego szukamy? Odpowiedź jest prosta, szukamy najtańszego źródła energii cieplej. Oznacza to, że będziemy się zastanawiać nad tym „ile da się wyciągnąć” z każdego z paliw i wyniki porównywać ze sobą. Ostatecznie chcemy wiedzieć ile kosztuje pozyskanie jednostki energii, z kilku najbardziej popularnych paliw. Bogactwo jednostek Niestety, spotykane u sprzedawców parametry opałowe paliw, podawane są z użyciem różnych jednostek. Różnorodność jest ogromna. Stojąc przed wyborem zakupu konkretnego paliwa lub nawet samej analizy, którą planuję tu przeprowadzić, można dostać zwrotu głowy. Dla przykładu, najprostsze paliwo czyli drewno, można kupić na kilka sposobów, jako: metr sześcienny, metr przestrzenny ułożony, metr przestrzenny nasypowy, kilogram (lub jego wielokrotność), Podobnie z paliwami płynnymi, gdzie często ceny podawane są ceny za litr, metr sześcienny lub za kilogram. Do tego wystarczy dodać najczęściej stosowane jednostki energii, czyli MJ (megadżul), GJ (gigadżul) oraz kWh (kilowatogodzina) przy podawaniu wartości opałowej paliw i ilość kombinacji zaczyna robić wrażenie. Jaką jednostkę przyjąć? Aby porównać koszty uzyskania ciepła, trzeba je przeliczyć na tą samą jednostkę. Ze względu na powszechność występowania i łatwość porównania, zdecydowałem się przyjąć kWh (kilowatogodzinę) jako jednostkę podstawową. W opisach podam wartości opałowe wszystkich paliw w dwóch najważniejszych jednostkach: MJ (megadżulach) oraz kWh (kilowatogodzinach), oraz obliczenie kosztu uzyskania 1kWh dla każdego rodzaju paliwa. Przy przyjętych przeze mnie cenach paliw, umieściłem (o ile jest to możliwe) linki do aktualnych zestawień cenowych danego paliwa. Można wejść i sprawdzić jak kształtują się aktualnie jego ceny. Zestawienia są dynamiczne i generują się w chwili kliknięcia na link. Są więc zawsze aktualne. Wartość opałowa to za mało Sama znajomość wartości opałowej to tylko połowa drogi do określenia opłacalności użytkowania danego paliwa. Parametrem, który musimy jeszcze uwzględnić jest sprawność urządzeń, uczestniczących w procesie uzyskiwania ciepła. Ostateczne wyniki będą uwzględniały również ten parametr. Koszt ogrzewania drewnem opałowym Określenie średniej wartości opałowej drewna jest dość trudne, ze względu na to, że zmienia się ono znacznie w zależności od rodzaju zastosowanego drewna oraz jego wilgotności. Do spalania najlepiej nadają się grab, jesion, brzoza, dąb. Wilgotność drewna nie powinna przekraczać 15% . Przyjmując, że będziemy stosować się powyższych wytycznych można przyjąć, że wartość opałowa drewna wynosi 4,44 kWh/kg (odpowiednio jest to 16 MJ/kg). Średnia sprawność pieca wynosi 60%. Przyjąłem cenę taniego drewna na poziomie 120 PLN/metr przestrzenny. Waga metra przestrzennego drewna zwykle mieści się w przedziale od 400 do 640 kg. Średnio: 520 kg. Taką wartość przyjmiemy do obliczeń. Cena jednego kilograma drewna: 120 PLN / 520 kg = 0,23 PLN/kg Zobacz: aktualne zestawienie cen drewna – KLIK Z tego wynika, że koszt energii uzyskanej z drewna to: 0,23 / 4,44 = 0,05 PLN/kWh. Uwzględniając sprawność pieca, otrzymujemy 0,05 / 0,6 = 0,09 PLN/kWh. Koszt ogrzewania drewnem opałowym: 0,09 PLN/kWh Dla ciekawskich: Świeże drewno ma o połowę mniejszą wartość opałową (2kWh/kg), waży o około 30% więcej, a sprawność pieca spada o około 20%. Jeżeli kupisz (mniej lub bardziej świadomie) metr przestrzenny drewna świeżego, koszt uzyskanej z niego energii wzrośnie mniej więcej 2,5 krotnie, do 0,23 PLN/kWh. Koszt ogrzewania biomasą (w formie brykietu) Obliczymy koszt uzyskania energii z biomasy w formie brykietów (ze słomy zbożowej, odpadów drewna, itp.). W zasadzie niezależnie od składu brykietów, można przyjąć, że ich średnia wartość opałowa wynosi 4,17 kWh/kg (odpowiednio 15 MJ/kg). Sprawność pieca: 80% Przyjąłem średnią cenę: 0,85 PLN/kg Zobacz: aktualne zestawienie cen brykietu – KLIK Koszt uzyskania energii: 0,85 / 4,17 = 0,204 PLN/kWh Uwzględniając sprawność pieca: 0,204 / 0,8 = 0,26 PLN/kWh Koszt ogrzewania biomasą (w formie brykietu): 0,26 PLN/kWh Koszt ogrzewania pelletem Pellet to również biomasa. Zdecydowałem się go wyodrębnić, ze względu na nieco wyższą wartość opałowa, która wynosi: 5 kWh/kg (odpowiednio 18 MJ/kg) Sprawność pieca: 80% Przyjąłem średnią cenę: 1,00 PLN/kg Zobacz: aktualne zestawienie cen pelletu – KLIK Koszt uzyskania energii: 1,00 / 5 = 0,20 PLN/kWh Uwzględniając sprawność pieca: 0,20 / 0,8 = 0,25 PLN/kWh Koszt ogrzewania pelletem: 0,25 PLN/kWh Koszt ogrzewania węglem kamiennym Wartość opałowa węgla: 6,67 kWh/kg (odpowiednio 24 MJ/kg) Sprawność pieca: 60% Przyjąłem średnią cenę: 0,80 PLN/kg Koszt uzyskania energii: 0,80 / 6,67 = 0,12 PLN/kWh Uwzględniając sprawność pieca: 0,12 / 0,6 = 0,20 PLN/kWh Koszt ogrzewania węglem kamiennym: 0,20 PLN/kWh Koszt ogrzewania ekogroszkiem Wartość opałowa węgla: 6,67 kWh/kg (odpowiednio 24 MJ/kg) Sprawność pieca: 60% Przyjąłem średnią cenę: 0,75 PLN/kg Zobacz: aktualne zestawienie cen ekogroszku – KLIK Koszt uzyskania energii: 0,75 / 6,67 = 0,11 PLN/kWh Uwzględniając sprawność pieca: 0,12 / 0,6 = 0,19 PLN/kWh Koszt ogrzewania ekogroszkiem: 0,19 PLN/kWh Koszt ogrzewania koksem Wartość opałowa koksu: 7,5 kWh/kg (odpowiednio 27 MJ/kg) Sprawność pieca: 75% Przyjąłem średnią cenę: 1,25 PLN/kg Koszt uzyskania energii: 1,25 / 7,5 = 0,17 PLN/kWh Uwzględniając sprawność pieca: 0,17 / 0,75 = 0,22 PLN/kWh Koszt ogrzewania koksem: 0,22 PLN/kWh Koszt ogrzewania olejem opałowym Wartość opałowa oleju: 10,78 kWh/litr (odpowiednio 38,8 MJ/litr) Sprawność pieca: 90% Przyjąłem średnią cenę: 3,55 PLN/litr Koszt uzyskania energii: 3,55 / 10,78 = 0,33 PLN/kWh Uwzględniając sprawność pieca: 0,33 / 0,9 = 0,37 PLN/kWh Koszt ogrzewania olejem opałowym: 0,37 PLN/kWh Koszt ogrzewania gazem ziemnym Wartość opałowa gazu ziemnego: 9,56 kWh/m3 (odpowiednio 34,4 MJ/m3) Sprawność pieca: 100% Przyjąłem średnią cenę: 2,2 PLN/m3 Koszt uzyskania energii: 2,2 / 9,56 = 0,23 PLN/kWh Uwzględniając sprawność pieca: 0,23 / 1 = 0,23 PLN/kWh Koszt ogrzewania gazem ziemnym: 0,23 PLN/kWh Koszt ogrzewania gazem propanem Propan konfekcjonowany i sprzedawany jest na kilka sposobów, stąd możemy spotkać ceny za m3, litr lub kg gazu. Podam więc wartości dla wszystkich jednostek. Wartość opałowa gazu ziemnego: 6,49 kWh/litr (odpowiednio 23,37 MJ/litr) 25,56 kWh/m3 (odpowiednio 92 MJ/m3) 13,29 kWh/kg (odpowiednio 47,84 MJ/kg) Sprawność pieca: 100% Ceny gazu propanu: 2,08 PLN/litr 8,19 PLN/m3 4,26 PLN/kg Koszt uzyskania energii (niezależnie od jednostki jest taki sam): 2,08 / 6,49 = 0,32 PLN/kWh Uwzględniając sprawność pieca: 0,32 / 1 = 0,32 PLN/kWh Koszt ogrzewania gazem propanem: 0,32 PLN/kWh Koszt ogrzewania prądem Cena prądu: 0,58 PLN/kWh Sprawność grzejników elektrycznych: 100% Koszt ogrzewania prądem: 0,58 PLN/kWh Koszt ogrzewania pompą ciepła Cena prądu do zasilania pompy ciepła: 0,58 PLN/kWh Sprawność pompy ciepła COP=4: 400% Uwzględniając sprawność pompy ciepła: 0,58 / 4 = 0,15 PLN/kWh Koszt ogrzewania pompą ciepła: 0,15 PLN/kWh Koszt ciepła systemowego Dla porównania, aby mieć pełny obraz sytuacji postanowiłem umieścić w zestawieniu przybliżony koszt ciepła systemowego, czyli ciepła dostarczanego przez miejskie sieci ciepłownicze. Koszt ogrzewania ciepłem dostarczanym systemowo wynosi: 0,21 PLN/kWh. Zestawienie zbiorcze Żeby ułatwić porównanie kosztu uzyskania 1 kWh energii dla różnych paliw, zestawmy otrzymane wyniki w tabelę (w kolejności od najtańszego): Paliwo Cena energii Drewno opałowe 0,09 PLN/kWh Pompa ciepła COP=4 0,15 PLN/kWh Ekogroszek 0,19 PLN/kWh Węgiel kamienny 0,20 PLN/kWh Ciepło systemowe 0,21 PLN/kWh Koks 0,22 PLN/kWh Gaz ziemny 0,23 PLN/kWh Pellet 0,25 PLN/kWh Biomasa 0,26 PLN/kWh Gaz propan 0,32 PLN/kWh Olej opałowy 0,37 PLN/kWh Energia elektryczna 0,58 PLN/kWh Jak widać, najtaniej (niestety) energię można pozyskać z tradycyjnych paliw, jak: drewno oraz węgiel i jego pochodne. Dlaczego niestety? Bo są to paliwa najbardziej emisyjne i szkodliwe. Pod koniec 2018 roku Światowa Organizacja Zdrowia opublikowała zestawienie 50 najbardziej zanieczyszczonych miast w Europie (pyłem zawieszonym PM2,5). 36 z nich to miasta w Polsce (!!!). Czy trzeba mówić coś jeszcze? Niestety tak niski koszt pozyskania energii z tych paliw nie skłania aktualnych właścicieli pieców opalanych tymi paliwami, do zmiany ich na droższe. Wydatek na wymianę urządzeń oraz na późniejszy zakup droższych paliw zniechęca do zmian. Sytuacja wydaje się trudna. Pewne pocieszenie stanowi fakt, że przy budowie nowego domu lub gruntownym remoncie starych, nikt już chyba nie rozważa budowy instalacji z piecem opalanym drewnem. W przypadku węgla cena pozyskania energii niewiele odbiega od ceny energii z gazu ziemnego lub biomasy (pelletu). Nie wyobrażam sobie, żeby dla kilku groszy różnicy w cenie, ktoś świadomie decydował się na brudny i pracochłonny węgiel, zamiast bezobsługowego i komfortowego gazu, czy łatwiejszego w obsłudze i zdecydowanie czystszego pelletu. Aktualnie zupełnie nieopłacalne jest ogrzewanie popularnym kiedyś olejem opałowym. Istotna zmiana ceny tego paliwa, po wprowadzeniu akcyzy sprawiła, że ogrzewanie mim stało się nieopłacalne. Najdroższy (i to zdecydowanie), pozostaje prąd. Przy konieczności ogrzewania prądem, dobrym rozwiązaniem może być uzbrojenie się w elektrownię fotowoltaiczną. Odpowiedni dobór mocy elektrowni, może zapewnić taką nadwyżkę wyprodukowanej energii, że w skali rozliczeń rocznych energię możemy mieć za darmo (po szczegóły odsyłam do artykułu: Jak zbudować elektrownię słoneczną (fotowoltaiczną), ile to kosztuje i czy się opłaca?). Bardzo kuszącą opcją jest pompa ciepła, która dzięki swojej wysokiej sprawności, wynikającej ze sposobu pozyskiwania energii jest niemal najtańszym źródłem ciepła. Tańsze jest tylko drewno. Niestety, częstym ograniczeniem jest wyższy koszt, jaki trzeba ponieść przy realizacji tej instalacji. Zapotrzebowanie gospodarstw domowych na energię Poznaliśmy już koszty jednostkowe energii, ale ciągle nie wiemy na jakie (rocznie) opłaty się to przekłada. Żeby to obliczyć, musimy poznać nasze roczne zapotrzebowanie na energię cieplną. Możemy to znaleźć w świadectwie charakterystyki energetycznej domu lub mieszkania. Jeżeli nie masz takiego świadectwa, to możesz tą wartość policzyć, korzystając z gotowego przepisu, który podałem w artykule: Jak policzyć straty ciepła uciekającego z mieszkania przez ściany, okna, drzwi, podłogę, strop, dach?. Można też przyjąć uśrednione wartości jakie zwyczajowo przyjmuje się dla różnych konstrukcji domów, zgodnie z zestawieniem: 15 kWh/m2*rok –domy pasywne 50-70 kWh/m2*rok – domy energooszczędne 90 kWh/m2*rok – domy standardowe 120 kWh/m2*rok – stare domy bez ocieplenia Obliczamy roczne koszty ogrzewania Obliczenia proponuję przeprowadzić dla dwóch przypadków. Pierwszym będzie moje mieszkanie, dla którego miesięczne zapotrzebowanie na energię obliczyłem w artykule: Jak policzyć straty ciepła uciekającego z mieszkania przez ściany, okna, drzwi, podłogę, strop, dach?. Jako zapotrzebowanie roczne przyjmę zapotrzebowanie miesięczne, przemożone przez 5, czyli tyle, ile miesięcy w roku przeciętnie pracuje ogrzewanie. Zapotrzebowanie miesięczne: 581 kWh Zapotrzebowanie roczne: 5 * 581 = 2 905 kWh Drugi przypadek to dom energooszczędny, o powierzchni 150 m2, z zapotrzebowaniem z górnego przedziału zestawienia, które zamieściłem powyżej, czyli: 70 kWh/m2/rok. Zapotrzebowanie roczne: 150 *70 = 10 500 kWh Zastawienie rocznych kosztów ogrzewania różnymi paliwami, dla obu przypadków przestawia się tak: Krótkie podsumowanie Jak już zauważaliśmy wcześniej, najtańsze jest ogrzewanie drewnem. Tutaj radośnie podskoczą właściciele popularnych kominków z płaszczem wodnym. Przy czym mówiąc szczerze, nie znam nikogo, kto zdecydowałby się na ogrzewanie domu wyłącznie w ten sposób. Patrząc na kwoty końcowe, utwierdzam się w przekonaniu, że ogrzewanie węglem jest skazane na naturalne wymarcie. Różnice w kwotach końcowych pomiędzy np. węglem, a gazem (dla mojego mieszkania), to w skali roku niewiele ponad 80 PLN. A jaka gigantyczna różnica w komforcie? Nie muszę chyba tłumaczyć. Ogrzewanie pelletem czy biomasą to różnica 140 – 160 PLN/rok. Dla 150m domu, ze względu na większą skalę zapotrzebowania, rachunki i różnice są nieco większe, ale ogrzewanie węglem nadal nie zyskuje na atrakcyjności. Analiza uzyskanych wyników nasunęła mi jeszcze jeden, niestety niezbyt optymistyczny wniosek związany z pompą ciepła. Oszczędności jakie uzyskamy porównując ogrzewanie pompą ciepła, a np. pelletem to około 1100 PLN rocznie. Koszt instalacji pompy ciepła dla domu powierzchni 150m2 to mniej więcej 45 tyś PLN. Koszt instalacji pieca na pellet to zwykle nie więcej 20 tyś. PLN. Różnica kosztów zakupu między tymi instalacjami wynosi 25 tyś PLN na niekorzyść pompy ciepła. Oszczędzając 1 100 PLN rocznie na koszcie ogrzewania (a taka jest różnicą w kosztach miedzy ogrzewaniem pompą ciepła a pelletem), łączne koszty montażu i użytkowania obu instalacji zrównają się po około 23 latach… Dłuuugo. W przypadku porównania z ogrzewaniem gazowym, pompa ciepła wypada jeszcze gorzej. Jestem zwolennikiem nowych technologii i przyznam, że liczyłem na to, że pompa ciepła zaprezentuje się nieco korzystniej. Zestawienie dobrze pokazuje, dlaczego tak popularny jest pellet. Budowa domu to zwykle spore wyzwanie dla naszych możliwości finansowych. W terenie, gdzie brak jest dostępu do gazu ziemnego, koszt realizacji instalacji ogrzewania na pellet jest umiarkowany, a na etapie budowy domu, każda oszczędność jest mile widziana. Daje też dostęp do relatywnie taniego i czystego źródła ciepła. Jeżeli jednak „pod ręką” jest gdzieś gaz ziemny, to ta opcja prezentuje się chyba najbardziej interesująco. Na zakończenie Czy informacje przydały Ci się? Poświęć więc kilka sekund i zrób coś dla mnie! Daj artykułowi dobrą ocenę i kliknij na przycisk „Lubię to!” poniżej, albo udostępnij link na swoim Facebook-u! To nic nie kosztuje. Blog dzięki temu ma szansę się rozwijać i przydać Ci się kiedyś kolejny raz. Dołóż swoją cegiełkę. Kliknij! Tylko tyle, a dla mnie aż tyle! Wybierz jedną z opcji Na Sprzedaż(21) Do Wynajęcia(3) Lokalizacja Niezależnie Pomorskie (15) Kujawsko-pomorskie (2) Śląskie (2) Zachodniopomorskie (1) Typ Nieruchomości Niezależnie Mieszkanie(22) Lokal(2) Cena: zł Zmień 0 zł - 200 000 zł 200 000 zł - 400 000 zł 400 000 zł - 600 000 zł 600 000 zł - 800 000 zł 800 000 zł - 1 000 000 zł 1 000 000 zł - 1 600 000 zł 1 600 000 zł - 2 200 000 zł 2 200 000 zł - 2 800 000 zł 2 800 000 zł - 3 400 000 zł 3 400 000 zł - 4 000 000 zł 4 000 000 zł +✚ Zobacz więcej... Pokoje 1+ pokoi 2+ pokoi 3+ pokoi 4+ pokoi Powierzchnia: m² Zmień 0 - 15 m² 15 - 30 m² 30 - 45 m² 45 - 60 m² 60 - 75 m² 75 - 120 m² 120 - 165 m² 165 - 210 m² 210 - 255 m² 255 - 300 m² 300+ m²✚ Zobacz więcej... Łazienki 1+ łazienki 2+ łazienki 3+ łazienki 4+ łazienki Zobacz 26 nieruchomości na mapie >

miesięczny koszt ogrzewania domu wynosi 400